Nieszczęściu kwoli a swojej żałości, 

Która mię pravaie przejmuje do kości,

Lutnią i wdzięczny rym porzucić muszę. 

Ledwe nie duszę.

 

Żyw-em? Czy mię sen obłudny frasuje? 

Który kościanym oknem wylatuje,

A ludzkie myśli tym i owym bawi, 

Co błąd na jawi.

 

O błędzie ludzki! O szalone dumy! 

Jako to łacno pisać się z rozumy, 

Kiedy po woli świat mamy, a głowa

Człowieku zdrowa.

 

W dostatku będąc, ubóstwo chwalemy, 

W rozkoszy - żałość lekce szacujemy, 

A póki wełny skąpej prządce zstaje,

Śmierć nam za jaje.

 

Lecz kiedy nędza albo żal przypadnie, 

Ali żyć nie tak, jako mówić, snadnie, 

A śmierć dopiero wtenczas nam należy,

Gdy już k'nam bieży.

 

Przecz z płaczem idziesz, Arpinie wymowny, 

Z miłej ojczyzny? Wszak nie Rzym budowny, 

Ale świat wszytek miastem jest mądremu

Widzeniu twemu.

 

Czemu tak barzo córki swej żałujesz? 

Wszak się ty tylko sromoty wiarujesz; 

Insze wszelakie u ciebie przygody

Ledwe nie gody!

 

Śmierć - mówisz - straszna tylko niezbożnemu. 

Przeczże się tobie umrzeć, cnotliwemu,

Nie chciało, kiedyś prze dotkliwą mowę 

Miał podać głowę?

 

Wywiodłeś wszytkim, nie wywiodłeś sobie; 

Łacniej rzec, widzę, niż czynić i tobie, 

Pióro anielskie, duszę toż w przygodzie,

Co i mnie bodzie.

 

Czlowiek nie kamień, a jako się stawi 

Fortuna, takich myśli nas nabawi. 

Przeklęte szczęście! Czyż snać gorzej duszy,

Kto rany ruszy?

 

Czasie, pożądnej ojcze niepamięci! 

W co ani rozum, ani trafią święci, 

Zgój smutne serce, a ten żal surowy

Wybij mi z głowy!


Moja wdzięczna Orszulo, bodaj ty mnie była 

Albo nie umierała lub się nie rodziła!

Małe pociechy płacę wielkim żalem swoim

Za tym nieodpowiednym pożegnaniem twoim. 

Omyliłaś mię jako nocny sen znikomy,

Który wielkością złota cieszy smysł łakomy, 

Potym nagle uciecze, a temu na jawi

Z onych skarbów jeno chęć a żądzą zostawi. 

Takeś ty mnie, Orszulo droga, uczyniła 

Wielkieś nadzieje w moim sercu roznieciła, 

Potymeś mię, smutnego, nagle odbieżała

I wszytki moje z sobą pociechy zabrała. 

Wzięłaś mi, zgoła mówiąc, dusze połowicę; 

Ostatek przy mnie został na wieczną tesknicę. 

Tu mi kamień, murarze, ciosany połóżcie,

A na nim tę nieszczęsną pamiątkę wydróżcie: 

"Orszula Kochanowska tu leży, kochanie 

Ojcowe albo raczej płacz i narzekanie. 

Opakeś to, niebaczna śmierci, udziałała

Nie jać onej, ale mnie ona płakać miała."